KİTAP: ÇUMRA
“Çumra ve İçeri Çumra “ Prof.Dr.Mevlüt Mülayim, Dr. Öğretim Üyesi Abdullah Badem ve Ali Şahin Esen’in ortak çalışmasıyla yayımlanan bir kitap.
Yavuz Sultan Selim Mısır seferine giderken, bugünkü Çumra’dan geçer. O yüz yılda bölge tam olarak bataklıktır. Askerler bataklıkta ilerlemekte zorlanır. Bunu gören Yavuz, askerlerine paçalarınızı çemreleyin emrini verir. Bu tarihi olaydan sonra bölgenin adı Çemre olur. Çemre, çamur ve bataklıktır. Çemrenin adı zaman içerisinde değişir ve Çumra olur. Bu yüzlerce yıl öteden gelen bir rivayettir.
Atatürk Adana’ya trenle giderken, tren Çumra’da mola verir. Molada trenden inen Atatürk etrafı seyrederken sulama tesislerini görür ve yanındakilere “Buraya önem vermek lazım. Çumra ilçe olmalıdır” der. Atatürk’ün verdiği emirle Çumra 1926 yılında ilçe olur. İlçe olduktan sonra göç almaya başlar ve gelişir. Hadim, Bozkır ve Ermenek’ten göç alan Çumra, Balkanlar ve Doğu illerinden de göç alır.
Türk sinemasının “kötü adamı” Erol Taş ve Refik Tuzcuoğlu’nun aileleri de Doğu’dan, Çumra’ya göç eden ailelerdendir.
İlçe sınırları içerisinde bulunan Çatalhöyük ören yerinde yapılan kazılar, Çumra tarihinin 9000 yıl öncesine dayandığını gösterir.
Çumra; tarih, medeniyet, toprak, hayvancılık, tarım, su ve sanayi.
Çumra; marka, ticaret, zenginlik, eğitim ve öncü.
Çumra; gelenek ve kültür.
Çumra; siyaset. İsmet İnönü döneminin CHP’sinde milletvekilliği ve senatörlük, 10 yıldan fazlada Adalet Bakanlığı yapan Sedat Çumralıgil … Demirel’in AP’sinde, Özal’ın ANAP’ında uzun yıllar etkili siyaset yapan, Türk siyasetine yön veren ayrıca ANAP’ta milletvekilliği de yapan Haydar Koyuncu… Bunlar kadar ünlü ve sıra dışı olmasalar da, zaman içerisinde onlarca milletvekili ve binlerce siyasetçi.
“ Tarihi, Sosyal ve Kültürel Yönleriyle dünden bugüne Çumra ve İçeri Çumra” kitabında bölgenin konum ve arazi varlığı, 1888-1926 yılları arası idari yapısı, sulama, tarım, Delibaşı isyanı, ulaşım, nüfus, eğitim, sanayi-ticaret, turizm, bitkisel üretim konuları geniş bir şekilde ele alınıyor.
Kitabın “Sosyal hayat ve adetler” bölümünde de, mutfak kültürü, örf ve adetler, çeşitli oyunlar ele alınıyor.
“Çumra ve İçeri Çumra “ kitabı tam olarak, kaynak niteliğinde ve geleceğe armağan örnek bir kitap
KİTAPTA DELİBAŞI İSYANI
1920’de yaşanan Delibaşı İsyanı Çumra tarihinden daha çok, ülkenin tarihinde derin yaralar açan ve iz bırakan bir isyandır. Bir rivayete göre varlıklı bir aileye mensup başka bir rivayete göre de kır bekçiliği yapan Delibaş Mehmet Çumra’nın, Alibeyhüyüğü Köyündendir. Önce Milli Mücadelecilerin yanında yer alan Delibaş sonraları işbirlikçi olur ve emri altındaki eşkıyalarla hükümete karşı isyan hareketi başlatır. Tarihe “Konya Ayaklanması-Delibaş Ayaklanması” olarak geçen bu olay Kurtuluş Savası yıllarında hükümeti meşgul eder ve zora sokar. Delibaş, işgalcilerin maşası olsa da günün birinde en yakın iki arkadaşı tarafından öldürülerek, kellesi gövdesinden ayrılır.
Kitapta yer alan “Delibaş İsyanı” önemli bir bölüm.

Yorum yaz
Yorumları göster0 yorum
Yorumu bildir